У 2026 г. BEROC скончыў вялікі даследчы праект па вывучэнні еўраінтэграцыі Беларусі у эканамічным вымярэнні. Галоўнай мэтай гэтага цыклу даследаванняў было праэкзаменаваць ідэю беларускай еўраінтэграцыі, кіруючыся крытэрыямі эканамічнага аналізу і эканамічнай палітыкі, заснаванай на фактах, даных і доказах. Гэтая серыя даследаванняў дае адказы на пытанні: якія магчымасці і рызыкі будуць атаясамляцца з еўраінтэграцыяй; якія захады эканамічнай палітыкі магчымыя, каб нівеліраваць выяўленыя рызыкі. Аўтары прыходзяць да наступных галоўных высноваў:
- Еўраінтэграцыя для Беларусі будзе азначаць пошук балансу паміж доўгатэрміновымі выгодамі і кораткатэрміновымі выдаткамі дапасавання.
- Сяброўства ў Еўрасаюзе выглядае абгрунтаваным рэцэптам для таго, каб Беларусь выйшла на шлях высокага доўгатэрміновага росту і стала краінай з высокім узроўнем даходу (супастаўным з Польшчай).
- Пераход на гэты шлях, верагодна, будзе асацыявацца з кораткатэрміновымі макраэканамічнымі выклікамі: спадам ВУП і інфляцыйным уздымам.
- Макраэканмічныя выклікі – асабліва пры наяўнасці знешняй падтрымкі – будуць абмежаваныя ў маштабе і часе.
Для палітычнага дыскурсу гэта вядзе да наступных высноваў:
- Беларусь – атыпічны кейс для еўраінтэграцыі. Беларусі недастаткова проста скарыстацца існуючымі механізмамі еўраінтэграцыі. Краіне спатрэбіцца распрацаваць сваю ўнікальную дарожную мапу.
- Еўраінтэграцыя Беларусі будзе азначаць пераход з адной – расійска-цэнтрычнай – сістэмы інстытуцыйных нормаў і механізмаў у прынцыпова іншую.
- Еўраінтэграцыя для Беларусі – гэта паўнавартасная змена рэжыму функцыянавання краіны, а не проста набор ізаляваных рэформаў у асобных сферах і сектарах.
Цыкл даследаванняў BEROC фактычна пастулюе, што еўраінтэграцыя – цалкам рэалістычная і шматабяцальная опцыя для Беларусі, па меншай меры, у эканамічнай прасторы. Але гэты цыкл даследаванняў свядома абмяжоўваецца выключна гэтай прасторай і не шукае адказаў на пытанні кшталту:
- Якія выклікі непазбежна звязаны з еўраінтэграцыяй у сумежных – міжнародныя дачыненні, бяспека – кірунках?
- А наколькі наогул вартая ідэя еўраінтэграцыі з перспектывы пераваг беларускага грамадства?
- Наколькі дарэчным з’яўляецца выкарыстанне гэтай ідэі сёння, калі краіна ідзе зусім у адваротным накірунку?
- Каму і навошта патрэбна сёння ідэя еўраінтэграцыі Беларусі?
- Ці варта прасоўваць ідэю еўраінтэграцыі ўжо сёння? І калі так, то як і якім чынам?
На вокршопе “Еўраінтэграцыя беларусі: ідэйны залаты актыў ці беларуская эмігранцкая утопія?” мы хочам прааналізаваць ідэю еўраінтэграцыі праз прызму сённяшніх рэалій. Асноўнымі пытаннямі, на якія мы хочам знайсці адказы, з’яўляюцца:
- Як, стаўшы на шлях еўраінтэграцыі, забяспечыць “развод” з Расіяй і гарантаваць бяспеку Беларусі?
- Як успрымаецца ідэя беларускай еўраінтэграцыі з боку Еўрасаюза, ЗША, Украіны, Расіі?
- Ці можа еўраінтэграцыя стаць кансалідуючай ідэяй для значнай часткі беларускага грамадства?
- Ці варта, і калі так, то як камунікаваць ідэю еўраінтэграцыі для беларускага грамадства
- Ці можа еўраінтэграцыя стаць кансалідуючай ідэяй для беларускіх дэмакратычных сіл?
- Калі і як еўраінтэграцыя можа ператварыцца з ідэі ў палітычны праект?
🗓 07 кастрычніка, 15:00 CET, анлайн
Праграма:
15:00 – 15:10
Уступнае слова пра мэты дыскусіі
Рыгор Астапеня, засноўнік ЦНІ
Зміцер Крук, старшы даследчык BEROC
15:10 – 15:25
Еўраінтэграцыя і сумежныя пытанні: як забеспечыць “развод” з Расіяй і гарантаваць бяспеку Беларусі
Роза Турарбекава, даследчыца Цэнтра даследванняў Усходняй Еўропы Універсітэта Юстуса-Лібіха
Зміцер Міцкевіч, журналіст Белсат, аўтар у праекце Veridica
15:25 – 15:45
Як успрымаецца ідэя беларускай еўраінтэграцыі з боку Еўрасаюза, ЗША, Вялікабрытаніі, Украіны, Расіі?
Кацярына Глод, намесніца кіраўніка аддзела знешняй палітыкі Цэнтра Новых Еўразійскіх Стратэгій (NEST)
Рыгор Ніжнікаў, старэйшы даследчык Finnish Institute of International Affairs (FIIA)
Каміль Клысінскі, старэйшы даследчык Centre for Eastern Studies (OSW)
15:45 – 16:00
Ці можа еўраінтэграцыя стаць кансалідуючай ідэяй для значнай часткі беларускага грамадства?
Генадзь Коршунаў, прафесар Wyższa Szkoła Kadr Menedżerskich (WSKM)
Максім Кудрэвіч, даследчык iSANS
16:00 – 16:15
Ці можа еўраінтэграцыя стаць кансалідуючай ідэяй для беларускіх дэмакратычных сіл і як яе камунікаваць з грамадствам?
Вольга Лойка, галоўная рэдактарка Plan B
Аляксандр Кныровіч, прадпрымальнік, блогер, медыя-дзеяч
16:15 – 16:30
Калі і як еўраінтэграцыя можа ператварыцца з ідэі ў палітычны праект?
Юрый Дракахруст, старшы даследчык ЦНІ
Андрэй Казакевіч, кіраўнік інстытута Палітычная сфера
16:30 – 16:45
Агульная дыскусія